Begin, vragen 1 t/m 4, gaan over het verlies en de begeleiding die U hebt gehad
Interview 13, gehouden op: 31-05-2018
Gezinssituatie: moeder, vader en 2 dochters
Verlies: Vier miskramen
Vier miskramen
- 12 weken
- 10 weken
- Gezonde dochter
- 12 weken
- 12 weken
- 7 weken miskraam en gezonde dochter
Ik denk dat mijn man in ik het verlies heel verschillend hebben ervaren.
- Zoudt u mij kunnen vertellen over het verlies dat u geleden hebt?
Opname 1
Ik heb vier miskramen gehad, allemaal redelijk in het begin van de zwangerschap.
- Wat is er gebeurd?
Opname 2
- In 2010 wilden we graag kinderen. Het heeft heel lang geduurd voordat ik zwanger was. Vervolgens ben ik zwanger geraakt en heb ik in het begin van de zwangerschap een miskraam gehad bij 12 weken.
- Het heeft een enorme nasleep gehad omdat het allemaal bleef zitten, het kwam er niet uit. Vervolgens heb ik via medicijnen geprobeerd het eruit te krijgen en dat voelde als weeën opwekken. Dat is niet gelukt en vervolgens volgde een curettage. In datzelfde jaar ben ik weer zwanger geraakt en dat ging redelijk vlot.
- Bij 10 weken heb ik weer een miskraam gehad. Weer hetzelfde gedaan met tabletten om het eruit te krijgen en het lukte niet. Toen heb ik weer een curettage gehad.
- Daarna duurde het volgens mij wel een jaar voordat ik weer zwanger raakte. Ik was in grote paniek, want je wil graag zwanger raken. Dan ben je zwanger en ben je bang voor het verdriet. Het is een gezonde baby geworden. Met als bijzonderheid dat de moederkoek er niet uit wilde komen, dus ik moest weer gecuretteerd worden.
Tijdens de bevalling ben ik ook twee mensen verloren tegelijkertijd. Een vriendin
pleegde zelfmoord op dat moment en de oma van mijn man is overleden. Hij is deels
door haar opgevoed, dus dat was heel heftig.
- Toen bleek ik een half jaar na haar geboorte zwanger te zijn, onverwacht. Dat is een miskraam geworden, bij 12 weken. Waarbij ik de medicijnen heb overgeslagen, want het kwam er weer niet uit; dus heb ik onmiddellijk een curettage gedaan.
- Een paar maanden later was ik weer zwanger. Hetzelfde als zwangerschap nummer 4 dat is rond 12 weken en moest ook weer met een curettage.
- Toen heeft het weer een tijd geduurd voordat het eindelijk lukte om zwanger te worden. Ik kreeg bij 7 weken een heftige bloeding wat ik nog nooit had gehad, want alle miskramen waren zonder bloeding. Nu heb ik ook echt een propje gevonden, dus ik dacht dit is einde oefening, klaar, dit wordt hem niet meer.
Het bleek dat er twee zaten. De een is een miskraam geworden en de ander is een
gezonde dochter geworden. Of de ander een meisje of jongen was weet ik niet, het was een twee eiïge tweeling, het had dus allebei kunnen zijn.
Nummer twee heeft het gered en in januari 2015 is ons tweede dochtertje geboren.
En toen was het klaar.
- Heeft u begeleiding gehad, tijdens die periode?
Opname 3
Neen, ik heb geen professionele hulp van het Radboudumc gehad.
Voor al mijn zwangerschappen heb ik wel medische hulp gehad op de Radboudumc. Ik word op straat herkend door personen die op de Verkoeverkamer werken.
- Heeft u begeleiding gehad na die periode?
Opname 4
Ja.
Ik ben naar Haptotherapie gegaan. Eerst alleen en later met mijn vriend.
En ik ben naar een Seksuoloog gegaan.
Tussen miskraam 1 en 2 ben ik ook naar een Haptonoom geweest en na afloop van het hele verhaal dus weer.
Praten kon ik wel met vrienden, mijn man en familie. Dus, dat zat wel goed; ook op mijn werk kon ik erover praten. Echter, mijn zelfvertrouwen was heel erg geschaad en ik zat echt niet lekker in mijn vel.
Ik wilde door Haptonomie meer met mijzelf in het reine komen en niet aan mij zelf voorbijlopen. En leren het lichamelijk signaal te ervaren, want dat kon ik heel erg negeren. Ik had lichamelijke signalen dat het niet goed met mij ging. Ik kan dat heel makkelijk negeren, door in mijn hoofd te gaan zitten en door te gaan. Haptonomie is een manier om met jezelf in balans te komen. Meer bewust te worden van wat er gebeurt en daarop te reflecteren.
Na afloop zijn we ook samen naar haar toe gedaan. Het had niet alleen qua rouwverwerking, maar ook qua intimiteit door wat er gebeurd was, de nodige impact in onze relatie gehad. We hebben zes jaar lang verplicht gevreeën, dat doet ook wat met je seksleven; en in relatie met hoe je naar jezelf kijkt. Dus, daar hebben we aan gewerkt. De Haptonomie was meer voor mij zelf en de Seksuoloog meer voor ons samen. Het vrijen was meer een uitvloeisel van wat daarvoor komt. De seksuoloog is ook een psycholoog. Er is een combinatie van een psychologisch aspect waardoor het seksuologisch niet goed gaat.
Ik ben deze hulp zelf gaan zoeken, het kom niet vanuit de Radboudumc. Vanuit de Radboudumc is daar weinig tot niets in gestuurd, ook omdat je constant met andere mensen hebt te maken.
Op het moment dat je zwanger bent en blijft, ben je onder behandeling, dan heb je wel zoveel mogelijk een vast persoon.
Wordt de zwangerschap telkens weer vroeg afgebroken, dan word je medisch geholpen en daar houdt het dan mee op.
Er is 1 gynaecoloog die na de 2de miskraam tegen mij zei: “ach, Mevrouw U kunt er wel vijf krijgen”.
Er waren ook hele fijne mensen. Als ik kijk naar mensen die mij de meeste steun hebben gegeven, dan waren dat mensen die werkte op de Verkoeverkamer en na iedere keer een operatie tegen mij zeiden: “Oh, wat vervelend dat U hier zit”. En ook mensen die nadat het gelukt was, zeiden: “Oh, ik zie dat het gelukt is na al die pogingen”.
Als je kijkt naar wie het meest liefdevol waren, dat was de verpleging, mensen die je maar 1 keer ziet.
5 t/m 8 tussen vragen, eigen beleving, afscheid en dergelijke
- Heeft u nog uitgezocht naar het waarom?
Opname 5
Ja, dat hebben wij gedaan op het Radboudumc.
Bij de eerste twee zwangerschappen had ik een gynaecoloog een oudere man; intussen is hij gestopt. Hij was een aardige, lieve man en hij drong eropaan om het verder uit te zoeken.
Er is uitgekomen dat mijn schildklier niet goed werkte. Dit was niet 1 op 1 te duiden dat het daaraan lag. Verder is er niets uitgekomen qua zaad of zoiets. Mijn Progesteron was ook in orde. Bij de eerste en tweede miskraam was het waarschijnlijk dat de schildklier niet goed werkte. En toen ben ik medicijnen gaan slikken. Daarna heb ik wel weer zwangerschappen gehad en miskramen, terwijl mijn schildklier wel goed functioneerde.
Ik zou toen gaan meewerken aan een onderzoek voor mensen met herhaalde miskramen, maar ik raakte toen zwanger.
- Zijn er bepaalde dingen gebeurd, gezegd of gedaan waarvan u nu zegt, dit had ik op een andere manier gewild?
Opname 6a
Ik gaf al eerder aan wat een Gynaecoloog had gezegd, zie antwoord op vraag 4.
Ik had gewild dat ik daar anders op had gereageerd. Dit om aan te geven van dit raakt zo in je wezen en je kerm, zo praat je niet. Je hoeft niet heel zielig te doen met mij om mij te troosten, maar zo lomp hoef je ook weer niet te zijn.
Er is één ding wat mij gestoord heeft. Iedere keer nadat ik een miskraam had is er een brief gestuurd naar mijn huisarts en dat is goed. Alleen de brief werd soms pas na 2-3 maanden later verstuurd. Onze huisarts is dan zo attent om dan te bellen om te vragen hoe het met mij gaat. Maar ja, als het dan een paar maanden geleden is en in mijn geval ging het wel redelijk goed met mij.
Mijn huisarts heeft ook een zorgtaak en een verantwoordelijkheid. Los daarvan hoe het voor mij was, kan hij zijn verantwoordelijkheid niet goed pakken als hij pas zo laat wordt geïnformeerd.
Dit vond ik heel erg storend.
Opname 6b.
Ja.
Ook qua logistiek dat het niet lukte om zwanger te raken. Je moet door die afdeling heen waar al die zwangeren zitten te wachten en dan moet je een trapje naar beneden.
Dat voelt zo lullig!
Je ziet dan al die zwangeren zitten en dan ga jij het trapje naar beneden. Dat is zo…
Bij mij is het gelukt, maar ik heb daar later als zwangere gezeten en dan dacht ik, “ik heb zo te doen met die mensen.”
Om bij de afdeling te komen waar ze onderzoek doen moet je door de wachtkamer van Verloskunde en Gynaecologie heen. Dan ga je met een trapje naar beneden naar die andere afdeling waar je moet zijn. Dus, je loopt langs een hele wachtkamer vol zwangeren.
Dat voelt niet goed.
- Op wat voor een manier heeft u afscheid genomen?
Opname 7
Ik heb niet echt afscheid genomen omdat bij mij niet zozeer sprake was van het gevoel dat ik een kind verloor omdat het nog zo pril in de zwangerschap was. En omdat ik meer bezig was met dat het niet lukte om zwanger te blijven. Voor mij was dit een ander gevoel.
Het was niet zozeer dat ik een kind verloor, maar meer dat ik er niet in slaagde om een kind te krijgen. Dus, ik heb niet echt afscheid genomen van een kindje; zo voelde dat niet.
Ik ben doorgegaan. Het is best wel lang geleden. Nu denk ik ook, ik ben blij dat het mis is gegaan anders had ik geen twee dochtertjes gehad. Doordat het wel is gelukt kan je er heel anders mee omgaan.
- Weten de andere kinderen wat er allemaal gebeurd is (bijv. in geval van een miskraam)?
Opname 8
Neen, nog niet.
Ik vraag de respondent dat als mensen haar vragen hoeveel kinderen ze heeft wat ze dan antwoord.
Voor mijn gevoel waren de miskramen nog geen kinderen, het was nog te pril in de zwangerschap om het kinderen te laten zijn.
Ik zal ze wel later vertellen wat er is gebeurd. Dat puzzelt mij nog weleens, niet zozeer die miskramen, maar bij het tweede kind was het eigenlijk een dubbele zwangerschap. Je moet dit niet al te zwaar aanzetten, maar ons dochtertje moet het wel een keer weten, denk ik. Het is ook niet handig dat ze dit via iemand anders hoort.
Het doet mij nog wel wat.
Dat komt vanzelf wel een keer. Net zoals seksuele voorlichting. Ik praat er makkelijk over en ik denk ook dat ik er met mijn kinderen makkelijk over kan praten.
9 t/m 13 periode daarna en het nu
- Op welke manier denkt u nog aan uw kindje? Bijvoorbeeld: gedenkt u tijdens de verjaardag of wanneer uw kindje gestorven is? Wordt er regelmatig over uw kindje gesproken en wordt uw kindje bij de naam genoemd?
Opname 9
Niet van toepassing.
- Hoe hebben u en uw partner dit verlies ervaren?
Opname 10
Ik denk dat we het heel verschillend hebben ervaren.
Ik, als het falen van mijn lichaam, dat de fout bij mij ligt. Dat ik als vrouw niet voldoe.
In het begin toen bij de eerste keer, was hij heel teleurgesteld en heel verdrietig. In het verloop van het proces heeft hij moeite gehad mij te ondersteunen; meer zo van machteloosheid, in die zin dat hij niet kon helpen. Hij kon het ook niet zo goed onder woorden brengen.
De respondent laat haar emoties de vrije loop terwijl ze mij dit vertelt.
Het verdriet was niet gelijkwaardig. Hij accepteerde het ook eerder dan ik.
Ik wist niet dat ik hier nog zo verdrietig over kan zijn.
Ook hij heeft gehuild, met name bij de eerste twee miskramen toen het mis ging. Later weet ik het niet, misschien was ik ook meer bezig met mijzelf dan met hem, ik heb ook niet zo zeer naar hem gekeken.
Het gebeuren heeft wel een stempel gezet op onze relatie, het is er niet beter op geworden. Enerzijds wel omdat je erover praat en je een gezamenlijk wens hebt. Op een gegeven moment betrok ik het zo op mij zelf dat het een effect had op onze relatie.
Het kost wel energie om het weer dichter bij elkaar te brengen. Hij is gewoon optimistischer dan ik en hij had zoiets van, “het komt wel goed”. Waarop ik weer kwaad werd van, “hoezo het komt wel goed, hoe durf je dat te zeggen, je weet het helemaal niet”. Dit soort strijd was wel nodig. Het is niet zo dat we helemaal van elkaar af zijn gedreven of dat we er niet over konden praten, dat niet. Het verdriet, boosheid en frustratie zat meer bij mij dan bij hem. Of ik uit het meer, dat kan ook.
Wat hij het ergste vond, zei hij altijd, was dat hij zag dat ik mij zo slecht voelde doordat ik het op mij zelf betrok.
Op een gegeven moment had hij gezegd dat als het niet lukt dan moeten we ook verder, maar dan zonder kinderen. Hij kon het ook sneller accepteren dan ik. Ik nam hem ook niet kwalijk dat hij zei “misschien moeten we er dan mee stoppen”. Het was ook niet zo dat we het daar niet over eens waren. Alleen ik was nog niet zo ver.
De relatie is goed voor zover een relatie goed kan zijn met twee kleine kinderen, want dat heeft ook zo z’n nadelen.
- Wat zou u andere ouders die iets dergelijks meemaken, willen meegeven?
Opname 11
Wat ik het lastige vind van de situatie waarin wij zaten is het volgende.
Wij waren wat ouder en hadden ook nog niet zo lang een relatie. Je moet eerst een goede setting hebben om de keus te maken wel of geen kinderen te willen.
Wat je heel vaak te horen krijgt is de vraag: willen jullie kinderen en krijgen jullie kinderen? Als je het dan voor je houdt dat je ermee bezig bent, of voor je houdt dat je misschien wel zwanger bent en voor je houdt dat je een miskraam hebt gehad, dan moet je het allemaal alleen dragen.
Wij hebben ervoor gekozen om het iedere keer te vertellen. Achteraf gezien ben ik daar heel erg blij om. Mensen zeggen weleens, we zeggen het nog niet want in de eerste drie maanden kan het misgaan.
“Potverdori”, dan zit je in zak en as en niemand die je dan begrijpt. En dan moet je gaan vertellen dat je zwanger bent geweest en dat het niet is gelukt.
Wat ik mensen vaak meegeef is probeer erover te praten, niet met jan en alleman. Laat wel weten dat je ermee bezig bent, dat het veel invloed heeft op je en hoe je je daarbij voelt. Dat vind ik het belangrijkste.
Praat over je zwangerschap ook al ben je net begonnen, houdt het niet bij je. Je krijgt best wel veel opmerkingen. In je omgeving raakt iemand zwanger of een kindje wordt geboren, dat doet best wel veel met je. Ik kon daarnaar toe gaan. Als ik dan in huilen uitbarstte wist men dat dit niet te maken had met hun, maar dat het te maken had met de situatie waar ik in zat. Ik kon een ander wel iets gunnen, maar ik had ook mijn eigen verdriet.
Door daar open over te zijn, hoef je echt niet te vertellen wat je voelt, maar open zijn dat je daar moeite mee hebt want we zijn daar mee bezig, dan krijg je begrip. Dat heeft ons wel veel steun gegeven.
- Heeft u hierna nog geprobeerd zwanger te worden?
Opname 12
Neen, mijn vriend is gesteriliseerd.
Het is heel raar trouwens. Als je zo lang geprobeerd hebt om zwanger te worden en te blijven, dan ben je aan het proces van sterilisatie toe. Ik dacht nog waarom doen we dit eigenlijk het lukt toch allemaal niet? Maar goed, we hebben het toch maar gedaan.
- Zo ja, hoe is dat afgelopen?
Opname 13
Goed, ik ben daarna niet meer zwanger geworden.
Eind goed al goed. We hebben twee gezonde kinderen!
Datum mail: 31-05-2019 13. [Interview, tb1a-227, 31-05-2018]
Bij het versturen van het interview ter correctie het ik de ouders die een miskraam hebben gehad de volgende vraag gesteld:
Daarbij wil ik U het volgende vragen. De hulp die U hebt gekregen bij uw verwerking van de miskraam, is deze voldoende geweest of had U deze hulp graag anders gezien? Zou U dat nog even per mail of in de tekst willen aangeven?
Ik kreeg van de respondent het volgende antwoord retour:
“Op de vraag of de hulp die ik heb gekregen of deze voldoende is geweest of ik het graag anders had gezien, het volgende antwoord: Ik heb geen hulp gekregen bij het verwerken van de miskraam/miskramen. Ik kan me ook niet herinneren dat dit is aangeboden.
Ik heb op een gegeven moment zelf hulp gezocht – niet afgestemd met (de behandelend arts van) RadboudUMC- voor datgene waarvan ik dacht dat ik hulp kon gebruiken. Ik denk dat het beter was geweest om meteen hulp te krijgen van een psycholoog o.i.d.”